#เรียนบาลีแบบเร่งรัด:
บทที่ 29
1.การแจกรูป อิ การันต์
นปุงสกลิงค์
อฏฺฐิ = กระดูก, เศษเหลือ
เอกวจนะ พหุวจนะ
|
วิภัตติ
|
เอกวจนะ
|
พหุวจนะ
|
|
ปฐมาภิวัตติ
|
อฏฺฐิ
|
อฏฺฐีนิ/อฏฺฐี
|
|
ทุติยาวิภัตติ
|
อฏฺฐึ
|
อฏฺฐีนิ/ อฏฺฐี
|
|
ตติยาวิภัตติ
|
อฏฺฐินา
|
อฏฺฐีหิ/อฏฺฐีภิ
|
|
จตุตถีวิภัตติ
|
อฏฺฐิสฺส/อฏฺฐิโน
|
อฏฺฐีนํ
|
|
ปัญจมีวิภัตติ
|
อฏฺฐิสฺมา/อฏฺฐิมฺหา
|
อฏฺฐีหิ/อฏฺฐีภิ
|
|
ฉัฏฐีวิภัตติ
|
อฏฺฐิสฺส/อฏฺฐิโน
|
อฏฺฐีนํ
|
|
สัตตมีวิภัตติ
|
อฏฺฐิสฺมึ/อฏฺฐิมฺหิ
|
อฏฺฐีสุ
|
|
อาลปนะ
|
อฏฺฐิ
|
อฏฺฐีนิ/อฏฺฐี
|
ศัพท์ที่เป็น อิ การันต์ แจกเหมือน อฏฺฐิ
มีดังนี้
อจฺจิ = เปลวไฟ
ทธิ = นมส้ม
สปฺปิ = เนยใส
วาริ= น้ำ
อจฺจิ = เปลวไฟ
สตฺถิ= หอก
3. การแจกนามศัพท์ อุ การันต์ นปุงสกลิงค์
จกฺขุ = ตา
|
วิภัตติ
|
เอกวจนะ
|
พหุวจนะ
|
|
ปฐมาวิภัตติ
|
จกฺขุ
|
จกฺขูนิ/จกฺขู
|
|
ทุติยาวิภัติ
|
จกฺขุํ
|
จกฺขูนิ/จกฺขู
|
|
ตติตาวิภัตติ
|
จกฺขุนา
|
จกฺขูหิ/จกฺขูภิ
|
|
จตุตถีวิภัตติ
|
จกฺขุสฺส/จกฺขุโน
|
จกฺขูนํ
|
|
ปัญจมีวิภัตติ
|
จกฺขุสฺมา/จกฺขุมฺหา
|
จกฺขูหิ, จกฺขูภิ
|
|
ฉัฏฐีวิภัตติ
|
จกฺขุสฺส/ จกฺขุโน
|
จกฺขูนํ
|
|
สัตตมีวิภัตติ
|
จกฺขุสฺมึ/จกฺขุมฺหิ
|
จกฺขูสุ
|
|
อาลปนะ
|
จกฺขุ
|
จกฺขูนิ/จกฺขู
|
4. นามศัพท์ อุ การันต์ นปุงสกลิงค์
แจกเหมือน จกฺขุ มีดังนี้ธนุ = ธนู
มธุ = น้ำผึ้ง
อสฺสุ = น้ำตา
ชาณุ/ชณฺณุ = เข่า
ทารุ = ฟืน
อมฺพุ = น้ำ
วสุ = ทรัพย์
วตฺถุ = พัสดุ ,พื้นที่, ที่ตั้ง, ทรัพย์, เรื่อง
5. กิริยาศัพท์
อนุกมฺปติ = อนุเคราะห์อยู่
วาเจติ = สอนอยู่,กล่าวอยู่
สมฺมิสฺเติ = ผสมอยู่
ปพฺพชติ = เนรเทศอยู่, บวชอยู่
วิปกิรติ = เรี่ยรายอยู่,
กระจัดกระจายอยู่
ปราเชติ = ให้พ่ายแพ้อยู่,เอาชนะอยู่
อนุคจฺฉติ = ไปตามอยู่
ปตฺเถติ = ปรารถนาอยู่,หวังอยู่
สมิชฺฌติ = สำเร็จอยู่
ปวตฺตติ = เป็นไปอยู่
(อสฺสูนิ) = ปวตฺเตติ น้ำตาไหลอยู่
วิภชติ = แบ่งอยู่,วิเคราะห์อยู่
แบบฝึกหัดที่ 29
6.จงแปลมคธเป็นไทย
1. กญฺญา เคหํ ปวิสนฺตํ อหึ ทิสฺวา
ภายิตฺวา อสฺสูนิ ปวตฺเตนฺตี โรทิตุํ อารภิ.
2. ทีปินา หตาย คาวิยา อฏฺฐีนิ ภูมิยํ
วิปฺปกิณฺณานิ โหนติ.
3. ปิตา นทิยา วารินา วตฺถานิ โธวนฺโต
นหาเปตุํ ปตฺตํ ปกฺโกสติ.
4. ตฺวํ สปฺปินา จ มธุนา จ โอทนํ
สมฺมสฺเสตฺวา ภุญฺชิสฺสสิ.
5. มยํ ขีรมฺหา ทธึ ลภาม.
6. ภิกฺขุ ทีปสฺส อจฺจึ โอโลเกนฺโต
อนิจฺจสญฺญํ วฑฺเฒนฺโต นิสีทิ.
7. ปาปการี ลุทฺทโก ธนุํ จ สเร จ อาทาย อฏวึ
ปวิฏฺโฐ.
8. อมจฺจสฺส สตฺตุ สตฺถึ อสินา ปหริตฺวา
อฏฺฐึ ฉินฺทิ.
9. อหํ สปฺปินา ปจิตํ โอทนํ มธุนา ภุญชิตุํ น อิจฺฉามิ.
10. นตฺตา หตฺเถหิ จ ชณฺณูหิ จ คจฺฉนฺตํ
ยาจกํ ทิสฺวา อนุกมฺปมาโน โภชนํ จ วตฺถํ จ
ทาเปสิ.
11. ทารูนิ สํหรนฺติโย อิตฺถิโย อฏวิยํ
อาหิณฺฑนฺตี คายึสุ.
12.อมฺพุมฺหิ ชาตานิ ปทุมานิ น อมฺพุนา
อปลิตานิ โหนฺติ.
13. มนุสฺสา นานากมฺมานิ กตฺวา วสุํ สํหริตฺวา ปุตฺตทาเร โปเสตุํ
อุสฺสหนฺติ.
14. ภตฺตา มาตุยา อกฺขีสุ อสฺสูนิ ทิสฺวา
ภริยาย กุชฺฌิ.
15. ปิตา เขตฺตวตฺถูนิ ปุตฺตานํ จ
นตฺตารานํ จ วิภชฺชิตฺวา วิหารํ คนฺตฺวา
ปพฺพชิ.
16. ปกฺขีหิ ขาทิตานํ ผลานํ อฏฺฐีนิ
รุกฺขมูเล ปติฏฺฐานิ โหนฺติ.
17. อาจริโย สิสฺสานํ สิปฺปํ วาเจนฺโต เต
อนุกมฺปมาโน ธมฺเมน ชีวิตุํ อนุสาสิ.
18. สมโณ โพธิสตฺโต หุตฺวา มารํ ปราเชตฺวา
พุทฺโธ อโหสิ.
19. นรา พุทฺธํ ปสฺสิตฺวา ธมฺมํ โสตุํ ปตฺเถนฺตา ธมฺมํ จริตุํ วายมนฺติ.
20. สเจ สปฺปุริสานํ สพฺพา ปตฺถนา
สมิชฺเฌยฺยุํ มนุสสา โลเก สุขํ วินฺเทยฺยุํ.
21. มาตา วยาธินา ปีฬิตา อสฺสูนิ
ปวตฺเตนฺตี ธีตุยา เคหํ อาคนฺตวา มญฺเจ สยิตฺวา ยาคุํ ยาจิ.
22. ธีตา มาตรํ อนุกมฺปมานา ขิปฺปํ ยาคุํ ปฏิยาเทตฺวา มาตุยา
มุขํ โธวิตฺวา ยาคุํ ปาเยสิ.
23. ภตฺตา ปิตรา ปุฏฺฐํ ปญฺหํ สมฺมา
วิภชิตฺวา อุปมาย อตฺถํ วยากริ.
24. ลุทฺทโก อฏวิยา ภูมิยํ ธญฺญํ
วิปฺปกิริตฺวา มิเค ปโลเภตฺวา มาเรตุํ อุสฺสหิ.
25. มิคา ธญฺญํ ขาทนฺตา อาคจฺฉนฺตํ
ลุทฺทกํ ทิสฺวา เวเคน ธาวึสุ.
7. จงแปลไทยเป็นมคธ
1. อันว่าเขา เห็นแล้ว
ซึ่งกระดูกทั้งหลาย ของสัตว์ทั้งหลาย อันอันเสือเหลือง ฆ่าแล้ว.
2. อันว่าท่านทั้งหลาย
พึงอาบ ในแม่น้ำ.
3. อันว่าน้ำตาทั้งหลาย
ในนัยต์ตาทั้งหลาย ของธิดา ผู้เป็นหญิงสาว มีอยู่.
4. อันว่าชาวนา ขายอยู่
ซึ่งเนยใสด้วย นมส้มด้วย แก่พ่อค้าทั้งหลาย.
5. อันว่าเปลวทั้งหลาย
ของประทีป อันอันลม ให้ไหวแล้ว.
6. อันว่าโรคผิวหนัง มีอยู่
ที่เท้าทั้งหลาย ของศัตรู.
7. อันว่าแมลงผึ้งทั้งหลาย
รวบรวมอยู่ ซึ่งน้ำผึ้ง จากดอกไม้ทั้งหลาย ไม่ทำร้ายแล้ว ซึ่งดอกไม้ทั้งหลายเหล่านั้น.
8. อันว่าผู้หญิง นำมาอยู่
ซึ่งฟืนทั้งหลาย จากต้นไม้ อันล้มลงแล้ว ในแม่น้ำ.
9. อันว่ามนุษย์ทั้งหลาย
ปลูกแล้ว ซึ่งต้นไม่ทั้งหลาย ในนาทั้งหลายด้วย ในสวนทั้งหลายด้วย พยายามอยู่
เพื่ออันสะสม ซึ่งสะสม ซึ่งทรัพย์.
10. อันว่าสามี นำมาแล้ว
ซึ่งแก้วมณี จากเมือง เพื่อภรรยา.
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น