#เรียนบาลีแบบเร่งรัด: บทที่ 20

#เรียนบาลีแบบเร่งรัด: บทที่ 20

1.การแจกรูปของ อิ การันต์ อิตถีลิงค์ แจกอย่าง รตฺติ ดังนี้

1.รตฺติ = ราตรี

วิภัตติ	เอกวจนะ	พหุวจนะ
ปฐมาวิภัตติ	รตฺติ	รตฺติโย, รตฺตี
ทุติยาวิภัตติ	รตฺตึ	รตฺติโย, รตฺตี
ตติยาวิภัตติ	รตฺติยา	รตฺตีหิ, รตฺตีภิ
จตุตถีวิภัตติ	รตฺติยา	รตฺตีนํ
ปัญจมีวิภัตติ	รตฺติยา, รตฺยา	รตฺตีหิ, รตฺตีภิ
ฉัฏฐีวิภัตติ	รตฺติยา	รตฺตีนํ
สัตตมีวิภัตติ	รตฺติยา, รตฺติยํ, รตฺยํ	รตฺตีสุ
อาลปนะ	รตฺติ	รตฺติโย, รตฺตี

อี การันต์ อิตถีลิงค์ แจกอย่าง นารี ดังนี้

นารี = ผู้หญิง

วิภัตติ	เอกวจนะ	พหุวจนะ
ปฐมาวิภัตติ	นารี	นาริโย, นารี
ทุติยาวิภัตติ	นารี, นาริยํ	นาริโย, นารี
ตติยาวิภัตติ	นาริยา	นารีหิ, นารีภิ
จตุตถีวิภัตติ	นาริยา	นารียํ
ปัญจมีวิภัตติ	นาริยา	นารีหิ, นารีภิ
ฉัฏฐีวิภัตติ	นาริยา	นารีนํ
สัตตมีวิภัตติ	นาริยา,นาริยํ	นารีสุ
อาลปนะ	นาริ	นาริโย, นารี

2.นามศัพท์

นามศัพท์ อิตถีลิงค์ อิ การันต์ แจกอย่าง  รตฺติ

องฺคุลิ =นิ้วมือ

อฏวิ = ป่า

โทณิ = เรือ

ยุวติ = หญิงสาว

ยฏฺฐิ = ไม้เท้า

อสนิ= ฟ้าผ่า,สายฟ้า

นาฬิ= ทะนาน

รสฺมิ= แสง,รัศมี

อิทฺธิ = ฤทธิ์

สมฺมชฺชนิ = ไม้กวาด

อาณิ = ลิ่ม

อีติ = จัญไร

อุกขลิ = หม้อข้าว

อูมิ = คลื่น

กฏิ = สะเอว

ขนฺติ = ความอดทน

คณฺฑิ = ระฆัง

ฉวิ = ผิวหนัง

ขลฺลิ = สะเก็ดไม้

นนฺทิ = ความเพลิดเพลิน

ปณฺหิ = ส้นเท้า

มติ = ความรู้

รติ = ความยินดี

ลทฺธิ = ลัทธิ

วติ = รั้ว

สตฺติ = หอก

สนฺธิ = ความต่อ

ตนฺติ = เส้นด้าย

นามศัพท์ อี การันต์ อิตถีลิงค์ แจกอย่าง นารี

นที = แม่น้ำ

ตรุณี =หญิงสาว

ภคินี =พี่สาว,น้องสาว

วาปี = หนองน้ำ,บึง

โปกขรณี =บึง,สระ

กทฺทลี = กล้วย

พฺราหฺมณี = นางพราหมณี

คาวี = แม่โค

ราชินี/เทวี = ราชินี

กุมารี = เด็กหญิง

ฆรณี = หญิงแม่เรือน

ธานี = เมือง

ปฐวี = แผ่นดิน

มาตุลานี = ป้า,น้า

วีชนี = พัด

สิมฺพลี= ไม้งิ้ว

3.กิริยาศัพท์

วยากโรติ = อธิบายอยู่

ปฏฺเฐติ = ปรารถนาอยู่

วิสชฺเชติ = ใช้จ่ายอยู่

อาโรเจติ = บอกอยู่

มุญฺจติ = ปล่อยอยู่

นีหรติ = นำออกอยู่

เปเสติ = ส่งไปอยู่

ปฏิจฺฉาเทติ =ปกปิดอยู่

เวเฐติ =พันอยู่

วิเหเฐติ = รบกวนอยู่, เบียดเบียนอยู่

แบบฝึกหัดที่ 20

4.จงแปลมคธเป็นไทย

1. ภูปาโล ราชินิยา สทฺธึ นาวาย นทึ ตรนฺโต อุทเก จรนฺเต มจฺเฉ โอโลเกนฺโต อมจฺเจหิ สทฺธึ กเถติ.

2. ทาริกาย ปานิยํ ปิวิตฺวา ภูมิยํ นิกฺขิตฺโต ปตฺโต ภินฺโน โหติ.

3. กสฺสกานํ คาวิโย อฏวิยํ อาหิณฺฑิตฺวา เขตฺตํ อาคมึสุ.

4. ตรุณิโย รตฺติยา สมุทฺทสฺมึ ปติตสฺส จนฺทสฺส รสฺมิโย โอโลเกตฺวา โมทึสุ.

5. อุปาสกา อิทฺธิยา อากาเส คจฺฉนฺตํ ตาปสํ ทิสฺวา ปสนฺนา โหนฺติ.

6. ปุริโส ภคินิยา สทฺธึ โปกฺขราณิยา ติเร ฐตฺวา ปทุมานิ โอจินิตุํ วายมิ.

7. นาริโย วาปีสุ นหายิตุํ วา วตฺถานิ โธวิตุํ วา  น อิจฺฉึสุ.

8. อหํ ยุวติยา ปุฏฺฐํ ปญฺหํ วยากาตุํ อสกฺโกนฺโต ตาย สทฺธึ สลฺลปิตุํ อารภึ.

9. อมฺมา อสปฺปุริสสฺส ปุตฺเตน กตํ ปาปกมฺมํ ปฏิจฺฉาเทตุํ น อุสฺสหิ.

10. อิตฺถี ภคินิยา ทุสฺเสน เวเฐตฺวา มญฺจสฺมึ ฐปิตํ ภณฺฑํ มญฺชุสายํ ปกฺขิปิ.

11. มา ตุมฺเห มคฺเค สยนฺตํ กุกฺกุรํ วิเหเฐถ.

12. สปฺปุริโส อมจฺโจ ธนํ วิสฺสชฺเชตฺวา ยาจกานํ วสิตุํ สาลาโย กริตฺวา ภูปาลํ อาโรเจสิ.

13. กุมาโร สุวํ หตฺถมฺหา มุญฺจิตวา ตํ อุฑฺเฑนฺตํ ปสฺสมาโน รุกฺขมูเล อฏฺฐาสิ.

14. สปฺปุริสา สทฺธาย ทานํ ททมานา กุสลํ กโรนฺตา ปุน มนุสฺสโลเก อุปฺปชฺชิตุํ ปฏฺเฐนฺติ.

15. กุมาโร มญฺชุสํ วิวริตฺวา สาฏกํ อาหริตฺวา อมฺมาย เปเสสิ.

5. จงแปลไทยเป็นมคธ

1. อันว่าดอกบัวทั้งหลายด้วย อันว่าปลาทั้งหลายด้วย มีอยู่ ในสระโบกขรณีทั้งหลาย ในอุทยาน ของกษัตริย์.

2. อันว่าหญิงสาวทั้งหลาย เก็บแล้ว ซึ่งดอกบัวทั้งหลาย จากหนองน้ำ นำไปวางไว้แล้ว บนพื้นดิน.

3. อันว่าพระราชินี ตรัส(พูด) แล้ว กับน้องสาวทั้งหลาย ผู้ซึ่งข้าม ซึ่งแม่น้ำ ด้วยเรือ.

4. อันว่าข้าพเจ้า เห็นแล้ว ซึ่งสุนัข ผู้ไล่ตามอยู่ ซึ่งแม่วัว ในนา.

5. อันว่าหญิงทั้งหลายด้วย อันว่าสาวน้อยทั้งหลายด้วย ไม่ปีนขึ้นแล้ว สู่ต้นไม้ทั้งหลาย  เพื่ออันเก็บ ซึ่งผลไม้ทั้งหลายด้วย ซึ่งดอกไม้ทั้งหลายด้วย.

6. อันว่าท่านทั้งหลาย ไปแล้ว สู่แม่น้ำ เพื่ออันอาบ ได้ยินอยู่ ซึ่งเสียงฟ้าผ่า กลัวแล้ว.

7. อันว่าท่านทั้งหลาย ไม่ปกปิดอยู่ ซึ่งบาป อัน(ท่านทั้งหลาย)กระทำแล้ว กับด้วยเพื่อนทั้งหลาย.

8. หากว่า อันว่าท่าน ใช้จ่ายแล้ว ซึ่งเงิน เพื่ออันซื้อ ซึ่งเสื้อผ้าทั้งหลาย, อันว่าท่าน จงบอก แก่แม่.

9. อันว่าท่าน จงส่ง ซึ่งดอกบัวทั้งหลาย อันหุ้มแล้ว ด้วยใบบัวทั้งหลาย สู่สาวน้อยทั้งหลาย ผู้นั่งแล้ว ในห้องประชุม.

10. อันว่าข้าพเจ้าทั้งหลาย สามารถอยู่ เพื่ออันอธิบาย ซึงปัญหาทั้งหลาย อันอันผู้หญิงทั้งหลาย ถามแล้ว ในที่ประชุม.

---------------------------------

เฉลยแบบฝึกหัด ดูใน คู่มืออุภัยพากยปริวัตน์ หัดแปลภาษาบาลี

https://www.facebook.com/palitranslation/