#เรียนบาลีแบบเร่งรัด
: บทที่ 7
นามศัพท์
1. นามนาม อ. การันต์
ปุงลิงค์
|
นาวิก
|
นายเรือ,กลาสี
|
|
อากาส
|
ท้องฟ้า
|
|
สมุทฺท
|
มหาสมุทร,ทะเล
|
|
เทว / สุร
|
เทวดา,เทพ
|
|
โลก
|
โลก
|
|
อาโลก
|
แสงสว่าง
|
|
สกุณ
|
นก
|
|
กาก
|
อีกา
|
|
นิวาส
|
บ้าน
|
|
สปฺปุริส
|
สัปบุรุษ, คนดี
|
|
กาย
|
ร่างกาย
|
|
ทูต
|
ทูต, คนนำสาร
|
|
โคณ
|
วัว (ผู้)
|
กริยาศัพท์
|
เร่ร่อนอยู่
|
|
|
จรติ
|
เที่ยวไปอยู่, เดินอยู่
|
|
นิสีทติ
|
นั่งอยู่
|
|
สนฺนิปตติ
|
ประชุมอยู่
|
|
วิหรติ
|
อาศัยอยู่
|
|
วสติ
|
อยู่อยู่
|
|
ชีวติ
|
เป็นอยู่
|
|
ติฏฺฐติ
|
ยืนอยู่
|
|
บินอยู่, กระโดดขึ้นอยู่
|
|
|
ตรติ
|
ข้าม (น้ำ) อยู่
|
|
อุตฺตรติ
|
ข้าม (น้ำ)
|
|
ปสีทติ
|
เลื่อมใส, พอใจอยู่
|
2. การแจกนามนาม อ การันต์ ปุงลิงค์ (ต่อ)
สัตตมีวิภัตติ
-สัตตมีวิภัตติ ให้ลงท้ายศัพท์นั้นๆด้วย เอ/อมฺหิ/สฺมึ ในกรณีที่เป็น เอกวจนะ
-สัตตมีวิภัตติ ให้ลงท้ายศัพท์นั้นๆด้วย เอสุ ในกรณีที่เป็น พหุวจนะ
เอกวจนะ
1.นร + เอ /อมฺหิ/สมึ = นเร, นรมฺหิ, นรสฺมึ (ใน,ใกล้, ที่, ครั้นเมื่อ, ในเพราะ คน)
2. มาตุล+ เอ
/อมฺหิ/สมึ = มาตุเล,
มาตุลมฺหิ, มาตุลสฺมึ (ใน,ใกล้, ที่, ครั้นเมื่อ, ในเพราะ ลุง)
พหุวจนะ
1. นร + เอสุ = นเรสุ
(ใน,ใกล้, ที่, ครั้นเมื่อ, ในเพราะ คนทั้งหลาย)
3. กสฺสก + เอสุ = กสฺสเกสุ (ใน,ใกล้, ที่, ครั้นเมื่อ, ในเพราะ =ชาวนาทั้งหลาย
3. ตัวอย่างการสร้างประโยค
เอกวจนะ
1. สปฺโป นรสฺมึ
ปตติ. แปลว่า อันว่างู ตกไปอยู่ ในคน.
2. ปุตฺโต มาตุลมฺหิ
ปสีทติ. แปลว่า อันว่าบุตร เลื่อมใสอยู่ ในลุง.
3. วาณิโช กสฺสกสฺมึ
ปสีสติ. แปลว่า อันว่าพ่อค้า เลื่อมใสอยู่ ในชาวนา.
พหุวจนะ
1. สปฺปา นเรสุ
ปตนฺติ. แปลว่า อันว่างูทั้งหลาย ตกไปอยู่ ในคนทั้งหลาย.
2. ปุตฺตา มาตุเลสุ
ปสีทนฺติ. แปลว่า อันว่า บุตรทั้งหลาย ย่อมเลื่อมใส ในลุงทั้งหลาย.
3. วาณิชา กสฺสเกสุ
ปสีทนฺติ. แปลว่า อันว่าพ่อค้าทั้งหลาย ย่อมเลื่อมใส ในชาวนาทั้งหลาย.
แบบฝึกหัดที่ 7
4. จงแปลมคธเป็นไทย.
1. พฺราหฺมโณ สหายเกน
สทฺธึ รถมฺหิ นิสีทติ.
2. อสปฺปุริสา โจเรหิ
สห คาเมสุ จรนฺติ.
3. วาณิโช กสฺสกสฺส นิวาเส
ภตฺตํ ปจติ.
4. ภูปาลสฺส อมจฺจา
ทีเปสุ มนุสเส รกฺขนฺติ.
5. สุคตสฺส สาวกา
วิหารสฺมึ วสนฺติ.
6. มกฺกโฏ รุกฺขมฺหา
อาวาฏสฺมึ ปตติ.
7. สุริยสฺส อาโลโก
สมุทฺทมฺหิ ปตติ.
8. กสฺสกานํ โคณา
คาเม อาหินฺทนฺติ.
9. เวชฺชสฺส ทารโก
มญฺจสฺมึ สยติ.
10. ธีวรา สมุทฺทมฺหิ
ปิฏเกสุ มจฺเฉ อาหรนฺติ.
11. สีโห ปาสาณสฺมึ
ติฏฺฐติ, มกฺกฏา รุกเขสุ จรนฺติ.
12. ภูปาลสฺส ทูโต
อมจฺเจน สทฺธึ สมุทฺทํ ตรติ.
13. มนุสฺสา โลเก
ชีวนฺติ, เทวา สคฺเค วสนฺติ.
14. มิคา ปพฺพเตสุ
ธาวนฺติ, สุนขา อากาเส อุปปตนฺติ.
15. อมจฺโจ ขคฺคํ
ภูปาลสฺส หตฺถมฺหา อาททาติ.
16. อาจริโย มาตุลสฺส
นิวาเส มญฺจมฺหิ ปุตฺเตน สห นิสีทติ.
17. ตาปสา ปพฺพตมฺหิ
วิหรนฺติ.
18. อุปาสกา สมเณหิ
สทฺธึ วิหาเร สนฺนิปตนฺติ.
19. กากา รุกฺเขหิ
อุปปตนฺติ
20. พุทฺโธ ธมฺมํ
ภาสติ, สปฺปุริสา พุทฺธมฺหิ ปสีทนฺติ.
21. อสปฺปุริโส ขคฺเคน
นาวิกสฺส ทูตํ ปหรติ.
22. ปุริโส สเรน สกุณํ
วิชฺฌติ, สกุโณ รุกฺขมฺหา อาวาฏสฺมึ ปตติ.
23. มนุสฺสา สุริยสฺส
อาโลเกน โลกํ ปสฺสนฺติ.
24. กสฺสกสฺส โคณา
มคฺเค สยนฺติ.
25. โคณสฺส กายสฺมึ
กาโก ติฏฺฐติ.
26. มิคา ทีปสฺมึ
ปาสาเนสุ นิสีทนฺติ.
27. สกุโณ นาวิกสฺส
หตฺถมฺหา อาวาฏสฺมึ ปตติ.
28. สปฺปุริโส นาวิเกน
สห สมุทฺทมฺหา อุตฺตรติ.
29. กุทฺทาโล
ลุทฺทกสฺส หตฺถมฺหา อาวาฏสฺมึ ปตติ.
30. สุริยสฺส อาโลเกน
จนฺโท ภาสติ.
5. จงแปลไทยเป็นมคธ
1. อันว่าสิงโต
ยืนอยู่ บนหิน ในภูเขา.
2. อันว่าโจรทั้งหลาย
เข้าไปอยู่ สู่บ้าน ของอาจารย์.
3. อันว่าเด็กทั้งหลาย
วิ่งไปอยู่ จากถนน สู่ทะเล กับด้วยเพื่อนทั้งหลาย.
4. อันว่าโคทั้งหลาย
ของลุง เร่ร่อนอยู่ บนถนน.
5. อันว่านกทั้งหลาย
จับอยู่ บนต้นไม้.
6. อันว่าโค
กระทืบอยู่ ซึ่งแพะ ด้วยด้วยเท้า
7. อันว่าสุนัขจิ้งจอกทั้งหลาย
อยู่อยู่ บนภูเขา.
8. อันว่ากษัตริย์
ไหว้อยู่ ซึ่งเท้าทั้งหลาย ของพระพุทธเจ้า กับด้วยอำมาตย์ทั้งหลาย.
9. อันว่าลุง นอนอยู่
บนเตียง กับด้วยบุตรทั้งหลาย
10. อันว่าคนจับปลาทั้งหลาย
กินอยู่ ซึ่งข้าว ในบ้าน ของชาวนา.
11. อันว่าม้าทั้งหลาย
ของกษัตริย์ อยู่อยู่ ในเกาะ.
12. อันว่าสัปบุรุษ
นำมาอยู่ ซึ่งประทีป แก่ดาบส.
13. อันว่าหมอ
นำมาอยู่ ซึ่งเสื้อผ้า สู่บ้าน ของอาจารย์.
14. อันว่าลิง
เล่นอยู่ กับสุนัข บนหิน.
15. อันว่าเสื้อผ้า
ตกลงอยู่ บนร่างกาย ของชาวนา.
16. อันว่านายพราน
นำไปสู่ ซึ่งลูกศรทั้งหลาย ในตระกร้า.
17. อันว่าสาวกทั้งหลาย
ของพระพุทธเจ้า ประชุมอยู่ ในวิหาร.
18. อันว่าคนซักผ้า
ซักอยู่ ซึ่งเสื้อผ้า ของอำมาตย์ทั้งหลาย.
19. อันว่านกทั้งหลาย
บินอยู่ ในอากาศ.
20. อันว่าสัปบุรุษ
ข้ามอยู่ ซึ่งทะเล กับด้วยนายเรือ.
21. อันว่าเทวดาทั้งหลาย
เลื่อมใส ในสาวกทั้งหลาย ของพระพุทธเจ้า.
22. อันว่าพ่อค้าทั้งหลาย
ข้ามอยู่ ซึ่งมหาสมุทร กับด้วยนายเรือทั้งหลาย.
23. อันว่าสัปบุรุษ
รักษาอยู่ ซึ่งสุนัข จากงู.
24.
อันว่าอีกาทั้งหลาย บินอยู่ จากต้นไม้ทั้งหลาย ในภูเขา.
25. อันว่าหมู ฉุดอยู่
ซึ่งปลา จากตระกร้า ของคนจับปลา.
26. อันว่าแสง
ของดวงอาทิตย์ ตกลงอยู่ สู่มนุษย์ทั้งหลาย ในโลก.
27. อันว่าเทพทั้งหลาย
ไปอยู่ สู่อากาศ.
28. อันว่าทารกทั้งหลาย
เล่นอยู่ กับสุนัข บนถนน.
29. อันว่าอสัปบุรุษ
ดึงอยู่ ซึ่งลิง จากต้นไม้.
30. อันว่าทูต
ของกษัตริย์ ลงอยู่ จากม้า.
------------------------------------------------------------------------------
ดูเฉลย แบบฝึกหัดที่ 7 ใน คู่มืออุภัยพากยปริวัตน์ หัดแปลภาษาบาลี